Kukatishwa Tamaa kwa Mungu na Wito wa Kuachana na Mantiki ya Tamaa
Padre Louison Emerick Bissila Mbila, C.S.Sp.
Isaya 5:1-7; Zaburi 80; Wafilipi 4:6-9; Mathayo 21:33-43.
Ndugu zangu wapendwa,
1. Neno moja peke yake linaweza kufupisha kile tunachokipata katika masomo ya Dominika hii, hasa somo la kwanza na Injili. Neno hilo ni “kukatishwa tamaa”.
2. Somo la kwanza linazungumzia jinsi Bwana alivyokatishwa tamaa na watu wake. Hali hii inaelezwa kwa picha ya bwana mwenye shamba na shamba lake la mizabibu. Mwenye shamba alichukua kila tahadhari kuhakikisha kutakuwa na mavuno mazuri. Aliilima ardhi vizuri. Alilinda mahali hapo kwa kujenga mnara wa ulinzi. Mwishowe, mazao ni duni. Matunda si yale aliyoyatarajia. Amekatishwa tamaa sana. Shamba la mizabibu, asema Isaya, ni watu wa Mungu. Mungu aliitunza Yuda kwa kila namna iwezekanayo. Lakini wakazi wa Yuda walimkatisha tamaa. Pale Bwana alipotarajia hukumu ya haki na uadilifu, anaona dhuluma na vilio vya taabu. Watu hawataweza kuepuka hukumu, ambayo ni matokeo ya kimantiki ya uchaguzi walioufanya wao wenyewe.
3. Tuangalie hali ya familia zetu. Ni wazazi wangapi wasioona juhudi zao zikiharibiwa na tabia mbaya za watoto wao? Wanajitolea kwa kila namna wakitumaini kwamba watoto wao watazaa matunda ya hekima na maadili mema. Kwa bahati mbaya, wanachokiona ni matumizi mabaya ya dawa za kulevya, ulevi, wizi, uasherati, matokeo mabaya shuleni n.k. Kwa hiyo wanakatishwa tamaa. Hapa kuna shamba la mizabibu, yaani familia, ambalo halizai kila mara kile kinachotarajiwa. Ndiyo, ni kweli kwamba tunapoziangalia familia zetu, kuna sababu ya kukatishwa tamaa. Lakini wa kwanza kukatishwa tamaa si sisi; ni Bwana. Licha ya upendo wake wote kwa familia zetu, hatufanyi kila mara juhudi zinazohitajika ili kukua katika haki na uadilifu.
4. Katika Injili, Yesu anatumia mfano wa shamba la mizabibu. Anatumia picha inayojulikana kwa wasikilizaji wake, kwa kuwa katika Maandiko shamba la mizabibu linamaanisha Israeli. Kama katika maandiko ya Isaya, mwenye shamba naye anakatishwa tamaa. Hata hivyo, katika Injili chanzo cha kukatishwa tamaa si shamba la mizabibu bali wale waliokabidhiwa, yaani wakulima. Shamba hakika lilizaa zabibu bora, lakini wakulima hawataki kumpa mwenye shamba mazao yake.
Mfano anaoutumia Yesu unajulikana sana kama “mfano wa wakulima waovu” kwa sababu waliwaua watumishi na mwana wa mwenye shamba waliotumwa kwao. Hata hivyo, kwenye mzizi wake kuna kwanza tamaa. Tunashughulika na wakulima waliojaa tamaa. Wanataka kujiwekea kile kisicho chao. Ili kufanya hivyo, wako tayari kutumia njia zote: kupiga, kupiga mawe na hata kuua. Mtakatifu Yakobo alieleza mantiki ya tamaa kwa maneno haya: “Vita vyatoka wapi, na mapigano yatoka wapi kwenu? Si huku, yaani, katika tamaa zenu zifanyazo vita katika viungo vyenu? Mnatamani, wala hamna kitu; mnaua. Mnaona wivu, wala hamwezi kupata; mnafanya vita na kupigana” (Yak 4:1-2). Wakulima wa Injili wamejaa tamaa; ni wenye wivu, wezi na wauaji.
Kukatishwa tamaa kwa Mungu hapa kunatokana na tabia ya viongozi wa watu: wakuu wa makuhani na Mafarisayo. Yesu alikuwa akizungumza kwa mafumbo kuhusu kile ambacho kingempata. Kwa maana yeye ndiye mwana wa mwenye shamba la mizabibu, Mwana wa Baba, atakayeuawa nje ya shamba. Yeye ndiye jiwe walilolikataa waashi, ambalo litakuwa jiwe kuu la pembeni. Wakuu wa makuhani na Mafarisayo, kama Mathayo atakavyosema (21:45), walielewa vizuri kwamba Yesu alikuwa akiwasema wao.
5. Turudi kwenye familia zetu. Pia kuna hali ambapo matunda mazuri yapo lakini ni viongozi wasioonyesha mfano mzuri. Kunaweza kuwa na hali ambapo watoto wanajitahidi kuzaa matunda yanayotarajiwa — watoto ambao ndani yao tunaweza kuona tunda la Roho Mtakatifu analolieleza Mtakatifu Paulo katika barua yake kwa Wagalatia, yaani “upendo, furaha, amani, uvumilivu, utu wema, fadhili, uaminifu, upole, kiasi” (Gal 5:22-23) — wakati wazazi wanajiacha kuongozwa na tamaa, inayowapeleka mbali sana katika uovu.
6. Sasa tujiulize swali hili: Tufanye nini ili mambo yaende vizuri zaidi kwa familia zetu na jamii? Naamini zaburi ya wimbo wa katikati na somo la pili vinatupa alama za kutuongoza kusonga mbele katika njia sahihi.
Kwanza, zaburi, inayotambua wazi hali ya kusikitisha ya shamba la mizabibu, inatuonyesha njia ya kuongoka. Tukiri makosa na dhambi zetu, lakini zaidi ya yote kutoweza kwetu kuongoka kwa nguvu zetu wenyewe. Ndiyo maana mtunga zaburi anaomba msaada wa Mungu: “Utuhuishe, nasi tutaliitia jina lako. Ee Bwana, Mungu wa majeshi, uturudishe; uangazishe uso wako, nasi tutaokoka!” Na sisi pia tuchukue mtazamo ule ule wa mtunga zaburi kwa nyakati zote tulipojitenga na Bwana katika ushuhuda wetu ndani ya familia, Kanisa na jamii.
7. Kisha, tusiwe na hofu. Tusiwe manabii wa maangamizi au watu wenye kukata tamaa wanaoona uovu kila mahali. Mtakatifu Paulo anatushauri kuishi kwa utulivu na kusali. Katika misukosuko ya dunia hii, maneno ya Mtume yanasikika kwa nguvu: “Msijisumbue kwa neno lo lote; bali katika kila neno kwa kusali na kuomba pamoja na kushukuru, haja zenu na zijulikane na Mungu. Na amani ya Mungu, ipitayo akili zote, itawahifadhi mioyo yenu na nia zenu katika Kristo Yesu.” Kwa hiyo tusiwe watu wenye wasiwasi, bali tusali kwa shukrani kwa matunda yote mazuri yaliyopo na kwa maombi ili sote tuzae matunda bora kwa wingi.
8. Mwisho, ni lazima tuanze kazi. Mtakatifu Paulo anatuomba kufanya kazi kwa busara. Ushauri wake unafaa hasa kwa matendo ya Kanisa katika jamii: “Mambo yo yote yenye kupendeza, yo yote yenye sifa njema, ukiwapo wema wo wote, ikiwapo sifa nzuri yo yote, yatafakarini hayo.” Tukifanya kazi kwa namna hii, si tu tutaweza kuonja amani ya kina ndani yetu, bali pia Bwana hatakatishwa tamaa nasi kamwe. Roho Mtakatifu atuongoze katika kazi hii ili daima tuzae matunda zaidi kwa utukufu mkuu wa Mungu. Amina.